U bent een uitkeringsgerechtigd werkloze (uitkeringsaanvraag vanaf 01.03.2026) en u wenst studies, een opleiding of een stage te volgen?

T170

Laatste update : 04.05.2026

Waarover gaat dit infoblad?

Dit infoblad is op u van toepassing indien u onder de overgangsmaatregelen van de hervorming van de werkloosheidsreglementering valt. Om te weten of dit het geval is, kan u volgende infobladen raadplegen:

  • T200 – 'Hebt u recht op uitkeringen na een tewerkstelling – situatie vanaf 01.03.2026?' als u werkloosheidsuitkeringen ontvangt;
  • T199 – 'Hebt u recht op uitkeringen na uw studies (inschakelingsuitkeringen) en voor hoe lang?' als u inschakelingsuitkeringen ontvangt.

Wilt u studeren, een opleiding of een stage volgen tijdens werkloosheid en uw uitkeringen behouden? Dan moet u van een aantal verplichtingen worden vrijgesteld.

In dit infoblad leest u:

  • waar u de vrijstelling kan krijgen;
  • wat de gevolgen zijn van de vrijstelling op uw verplichtingen als werkloze;
  • wat de gevolgen zijn van de vrijstelling op de duur van uw recht op uitkeringen;
  • wat u moet doen na afloop van uw studie, opleiding of stage.

Als de overgangsmaatregelen op u van toepassing zijn en u wilt studeren of een opleiding of stage volgen tijdens de werkloosheid en daarbij uw uitkeringen behouden, lees dan infoblad T58 – ' bent een uitkeringsgerechtigd werkloze en u wenst studies, een opleiding of een stage te volgen?'.  Weet u niet of de overgangsmaatregelen op u van toepassing zijn? Lees dan eerst deze infobladen afhankelijk van uw situatie:

  • T33 – 'Ik heb werkloosheidsuitkeringen genoten vóór 1 maart 2026. Worden mijn uitkeringen beperkt in de tijd?' als u werkloosheidsuitkeringen ontvangt;
  • T27– 'Hervorming van de inschakelingsuitkeringen - De beperking van het recht in de tijd – Overgangsmaatregelen' als u inschakelingsuitkeringen ontvangt.

Als u beschermingsuitkeringen krijgt, gelieve infoblad T166 'Heeft u recht op beschermingsuitkeringen?' te lezen.

 

 

Over welke studies, opleidingen en stages gaat het?

Er wordt een onderscheid gemaakt tussen

  • de beroepsopleiding: een opleiding voorzien in een overeenkomst afgesloten tussen uzelf en de bevoegde dienst voor beroepsopleiding (VDAB, Forem, Bruxelles Formation of ADG);
  • studies met volledig leerplan: studies ingericht, gesubsidieerd of erkend door een gemeenschap en gevolgd in het secundair onderwijs of in het hoger onderwijs (hogescholen en universiteiten).
  • de opleiding tot zelfstandige: de opleidingen georganiseerd door SYNTRA, het IFAPME of Service formation PME (SFPME), die voorbereiden op het uitoefenen van een leidinggevende functie in een kleine of middelgrote onderneming, op het opleiden van gekwalificeerde medewerkers van KMO's of op het uitoefenen van een zelfstandig beroep.
  • de alternerende opleiding: opleidingen in de zin van de geldende reglementering inzake leerovereenkomsten of een alternerende overeenkomst.
  • de voorbereiding op een zelfstandige activiteit d.m.v. een overeenkomst met een activiteitencoöperatie;
  • elke andere studie, opleiding of stage.

Waar kan u de vrijstelling bekomen?

De bevoegdheid voor het toekennen van een vrijstelling om studies, een opleiding of een stage te volgen werd overgedragen van de RVA aan het Vlaamse, Waalse en Brusselse Hoofdstedelijk Gewest en de Duitstalige Gemeenschap.

Afhankelijk van uw woonplaats richt u zich tot de volgende instanties:

U woont in

en u wilt meer info over de voorwaarden voor de vrijstelling en de aanvraagprocedure. Dan kunt u contact opnemen met:

en u wilt meer info over de gevolgen van de vrijstelling (bedrag van de uitkeringen, controlekaart). Dan kunt u contact opnemen met:

Vlaanderen

Uw uitbetalingsinstelling (ACV, ABVV, ACLVB of HVW)

De VDAB

Uw uitbetalingsinstelling (ACV, ABVV, ACLVB of HVW)

Brussel

Uw uitbetalingsinstelling (ACV, ABVV, ACLVB of HVW)

Actiris

Uw uitbetalingsinstelling (ACV, ABVV, ACLVB of HVW)

Wallonië

Uw uitbetalingsinstelling (ACV, ABVV, ACLVB of HVW)

de Forem

Uw uitbetalingsinstelling (ACV, ABVV, ACLVB of HVW)

Een Duitstalige gemeente

Uw uitbetalingsinstelling (ACV, ABVV, ACLVB of HVW)

de ADG

Uw uitbetalingsinstelling (ACV, ABVV, ACLVB of HVW)

 

De VDAB

Vrijstellingen

Koning Albert II-laan 15 bus 514

1210 Brussel

Telefoonnummer servicelijn: 0800 30 700

www.vdab.be /vrijstellingen

E-mail: info@vdab.be

 

ACTIRIS – directie Beschikbaarheid

Dienst Vrijstellingen

Koningsstraat 145 (4de verdieping) – 1000 Brussel

www.actiris.be

 

Forem - dienst Dispenses

www.leforem.be/dispense

E-Mail: dispenses@forem.be

 

Arbeitsamt der DG (ADG):

Dienst Freistellungen

Hütte 79 - 4700 Eupen

Tel.: +32 87 638900 - Fax: +32 87 557085

www.adg.be/freistellungen

E-Mail: freistellungen@adg.be

Van welke verplichtingen wordt u vrijgesteld?

Bent u vrijgesteld voor het volgen van studies, een opleiding of een stage, dan bent u vrijgesteld van bepaalde verplichtingen van werkzoekenden. Welke dat zijn, hangt van uw woonplaats af.

  • Als u in Vlaanderen, in Brussel of in een Duitstalige gemeente woont:
    • moet u ingeschreven zijn en blijven als werkzoekende;
    • bent u onderworpen aan specifieke regels rond de beschikbaarheid voor de arbeidsmarkt;
    • mag u een voorgestelde job weigeren;
    • hoeft u niet actief naar werk te zoeken.
  • Als u in Wallonië woont:
    • hoeft u niet meer ingeschreven te zijn als werkzoekende;
    • mag u een voorgestelde job weigeren;
    • hoeft u niet actief naar werk te zoeken.

Wat zijn de financiƫle gevolgen van de vrijstelling?

Tijdens de studie, opleiding of stage die u volgt en waarvoor u een vrijstelling kreeg, blijft u verder werkloosheidsuitkeringen, inschakelingsuitkeringen of beschermingsuitkeringen ontvangen.

Wat zijn de gevolgen van de vrijstelling op de duur van uw recht op werkloosheidsuitkeringen?

Als u werkloosheidsuitkeringen ontvangt

De vrijstelling heeft geen gevolgen voor de duur van uw recht op werkloosheidsuitkeringen (na een periode van arbeid in loondienst die lang genoeg is).

De degressiviteit van het bedrag van uw werkloosheidsuitkeringen loopt door tijdens de vrijstelling.

Uitzondering voor rechthebbenden op werkloosheidsuitkeringen:

Als u op de einddatum van uw recht op werkloosheidsuitkeringen een opleiding volgt en die opleiding u voorbereidt op een knelpuntberoep in de gezondheidszorg als verpleegkundige of zorgkundige, dan kunt u tijdens de ononderbroken duur van die opleiding uw recht op uitkeringen behouden. Dat kan gedurende een periode die eindigt een jaar na afloop van de normale totale minimale duur van de opleiding en in elk geval tot uiterlijk vijf jaar te rekenen vanaf het ogenblik waarop u met de opleiding bent begonnen. Het voordeel kan maar één keer worden toegekend gedurende uw volledige beroepsloopbaan.

Die uitzondering geldt niet als u inschakelings- of beschermingsuitkeringen ontvangt.

Als u inschakelingsuitkeringen of beschermingsuitkeringen ontvangt

Het bedrag van uw uitkeringen blijft behouden tijdens de volledige duur van de vrijstelling, maar blijft beperkt tot de periode waarin u inschakelingsuitkeringen (op basis van studies) of beschermingsuitkeringen (op basis van een erkenning als niet-toeleidbaar werkzoekende) ontvangt.

De vrijstelling heeft geen gevolgen op de duur van uw recht op inschakelings- of beschermingsuitkeringen.

 

Mag u de voordelen toegekend tijdens de studies, opleiding of stage combineren met uw uitkeringen?

De financiële voordelen die u ontvangt in het kader van een opleiding, studies, een leertijd of een stage kunt u combineren met uitkeringen, op voorwaarde dat u een vrijstelling hebt gekregen van de gewestelijke dienst en op voorwaarde dat u de opleiding effectief volgt.

De financiële voordelen verbonden aan een opleiding, studies, een leertijd of een stage die u ontvangt voor activiteiten uitgeoefend in het kader van een arbeidsovereenkomst of een zelfstandige activiteit mag u nooit cumuleren (ook niet bij een vrijstelling of toelating door de gewestelijke dienst). 

Het gebruik van de controlekaart

Zelfs als u een studie, opleiding of stage volgt met een vrijstelling, moet u altijd een controlekaart bijhouden.

U kan de elektronische controlekaart gebruiken. Die vindt u op de portaalsite van de sociale zekerheid (www.socialsecurity.be/burger), die ook toegankelijk is via de websites van de uitbetalingsinstellingen.

U kan ook een papieren controlekaart gebruiken (beschikbaar bij uw uitbetalingsinstelling).

  • Woont u in Vlaanderen, in Brussel of in de Duitstalige Gemeenschap, gebruik dan de gewone controlekaart C3A.
  • Als u in Wallonië woont:
    • Volgt u een beroepsopleiding, gebruik dan de gewone controlekaart C3A,
    • In de andere gevallen gebruikt u de controlekaart C3C.

Het is belangrijk de richtlijnen op de controlekaart aandachtig te lezen. U moet onder meer het vakje van uw controlekaart zwart maken als u aan het werk bent buiten het kader van de studie, opleiding of stage waarvoor u vrijgesteld bent, zelfs al werkt u op een zaterdag, een zondag of een feestdag. Als u ziek bent, moet u dat ook aanduiden op de kaart. Als u deze verplichtingen niet naleeft, kan dat leiden tot ernstige sancties.

Op het einde van de maand dient u uw papieren controlekaart in bij uw uitbetalingsinstelling. Gebruikt u een elektronische controlekaart? Dan moet u op het einde van de maand de gegevens bevestigen.

Wat moet u doen aan het einde van de vrijstelling?

  • Woont u in Vlaanderen, in Brussel of in de Duitstalige Gemeenschap, dan hoeft u zich op het einde van de vrijstelling niet opnieuw in te schrijven als werkzoekende, tenzij de opleiding gevolgd wordt door een periode zonder werkloosheidsuitkeringen van minstens 28 dagen.
  • Als u in Wallonië woont:
    • U hoeft zich niet opnieuw in te schrijven als werkzoekende.
    • Maakte u gebruik van een papieren controlekaart C3C? Dan biedt u zich aan bij uw uitbetalingsinstelling, die u een andere controlekaart zal geven.

Wat zijn de gevolgen als u een studie, opleiding of stage volgt zonder dat u daarvoor een vrijstelling hebt?

  • Als u de onderstaande studies volgt zonder dat u daarvoor een vrijstelling hebt gekregen, dan verliest u het recht op uitkeringen:
    • studies met volledig leerplan
    • een opleiding tot zelfstandige
    • een alternerende opleiding of leertijd
    • de voorbereiding op een zelfstandige activiteit door een overeenkomst met een activiteitencoöperatie.
  • Als u een andere studie of stage volgt zonder dat u daarvoor een vrijstelling hebt gekregen, dan behoudt u uw uitkeringen, maar bent u van geen enkele verplichting als werkzoekende vrijgesteld:
    • u moet ingeschreven zijn en blijven als werkzoekende;
    • u moet beschikbaar zijn voor de arbeidsmarkt;
    • u moet actief naar werk zoeken;
    • u mag geen aangeboden job weigeren.
  • Als u financiële voordelen ontvangt in het kader van een opleiding of stage zonder dat u daarvoor een vrijstelling hebt gekregen van de gewestelijke dienst (VDAB, Actiris, Bruxelles Formation, de Forem of de ADG), verliest u het recht op uitkeringen.